Coroczne spotkanie wikirezydentów

Jolanta Drzewakowska — Sat, 22 Nov 2025 10:51:00 +0000

13–14 listopada 2024 r. w Piotrkowie Trybunalskim spotkali się w gronie osób zaangażowanych w program Wikimedian in Residence (WiR) w Polsce na stacjonarnej sesji roboczej zorganizowanej przez Wikimedia Polska. Wikirezydenci – czyli osoby współpracujące z instytucjami kultury lub nauki, które wspierają dzielenie się wiedzą i zasobami w projektach Wikimedia (np. w Wikipedii, Wikimedia Commons czy Wikidanych) – wykorzystali ten czas na połączenie strategicznej refleksji z bardzo praktyczną współpracą: od rozmów o kierunkach rozwoju GLAM-Wiki po konkretne narzędzia, które ułatwiają codzienną pracę w projektach Wikimedia.

Dlaczego wikirezydenci się spotykają

Program Wikimedian in Residence (czasem opisywany też jako „wikipedysta/wikipedystka w rezydencji”) to model współpracy, w którym osoba pracująca blisko instytucji kultury lub nauki pomaga budować most między jej zasobami a projektami Wikimedia – m.in. Wikipedią, Wikimedia Commons czy Wikidanymi. W praktyce oznacza to wsparcie w porządkowaniu i udostępnianiu wiedzy, rozwijaniu haseł, poprawie uźródłowienia oraz wykorzystywaniu otwartych licencji i dobrych praktyk dzielenia się treściami.

Celem spotkania w Piotrkowie było przyjrzenie się temu, co działa, gdzie potrzebują wzmocnienia i jak zwiększać widoczność efektów pracy WiR – tak, by korzyści były czytelne zarówno dla instytucji, jak i dla społeczności oraz odbiorców spoza ruchu Wikimedia.

Od inspiracji GLAM Wiki 2024 do usprawnień w codziennej pracy

Jednym z wątków spotkania były wnioski z konferencji GLAM Wiki 2024 w Lizbonie – wydarzenia skupiającego osoby pracujące na styku instytucji GLAM (galleries, libraries, archives, museums – czyli galerie, biblioteki, archiwa i muzea) oraz projektów Wikimedia. Kamila Neuman podzieliła się obserwacjami dotyczącymi trendów i tematów, które najmocniej kształtują dziś ekosystem GLAM-Wiki: od jakości danych i skalowania współpracy po pytania o widoczność rezultatów i długofalową trwałość efektów.

Bardzo praktyczną częścią spotkania była prezentacja Wojciecha Szczęsnego, który pokazał zestaw rozwijanych przez siebie narzędzi i skryptów automatyzujących elementy pracy wikirezydenta. Chodzi m.in. o rozwiązania wspierające sprawniejsze raportowanie, porządkowanie działań oraz generowanie podsumowań wkładu w różnych projektach Wikimedia. To przykład, jak „techniczna optymalizacja” może realnie podnieść efektywność pracy WiR i uwolnić czas na działania o największej wartości: współpracę, planowanie i jakość treści. Co ważne, potencjał takich rozwiązań wykracza poza Polskę – mogą być przydatne także w międzynarodowej społeczności GLAM Wiki.

Retrospektywa roku: co działa, a co wymaga wsparcia

Druga istotna część spotkania miała formę wspólnej retrospektywy minionych miesięcy. Rozmawiali o motywacjach, wyzwaniach, potrzebach i o tym, jak wygląda praca WiR „od środka” – także w wymiarze osobistym i organizacyjnym. Tego typu rozmowy są szczególnie ważne w projektach, które opierają się na relacjach i współpracy między różnymi środowiskami: pozwalają nazwać wspólne lekcje, zidentyfikować obszary do wzrostu i upewnić się, że rozwój programu idzie w kierunku, który ma sens dla uczestników i uczestniczek.

Ustalenia na 2025–2026: rozwój programu i większa widoczność efektów

Z Piotrkowa wyjechali z zestawem wniosków i planów, które będą wdrażać w kolejnych miesiącach. Uczestnicy spotkania zadeklarowali gotowość do przekładania wniosków na działania w 2025 r., a także do planowania usprawnień, które mają wzmocnić i zwiększyć widoczność pracy WiR w 2026 r. Jednym z konkretnych kroków jest powrót do regularnych spotkań online skoncentrowanych na wzmacnianiu kompetencji i wymianie wiedzy.

Patrzą na to spotkanie jako na element budowania w Polsce bardziej spójnej sieci współpracy wokół otwartej wiedzy i otwartych zasobów. Zależy im, by program WiR rósł, był coraz bardziej użyteczny dla instytucji oraz by jego efekty były lepiej rozumiane także przez osoby spoza społeczności Wikimedia.

W spotkaniu wikirezydenckim wzięli udział

W sesji roboczej uczestniczyli przedstawiciele i przedstawicielki instytucji oraz zespołu Wikimedia Polska:

Kamila Neuman (Menedżerka ds. Otwartej Kultury, Wikimedia Polska)
Kasia Makowska (Menedżerka ds. Otwartej Nauki, Wikimedia Polska)
Wojciech Szczęsny (Biblioteka Narodowa)
Grzegorz Kopacz (Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa)
Agata Stadnicka (Biblioteka Czartoryskich, Muzeum Narodowe w Krakowie)

To ważne, bo program WiR jest z definicji „między-światami”: łączy perspektywę instytucji, praktykę pracy z zasobami, potrzeby odbiorców i standardy projektów Wikimedia.

Jeśli Twoja instytucja (muzeum, biblioteka, archiwum, galeria, uczelnia) chce rozwijać współpracę z Wikipedią, Wikimedia Commons lub Wikidanymi – skontaktuj się z Wikimedia Polska. Pomożemy dobrać model działań (w tym program wikirezydencki) i zaplanować współpracę tak, by przynosiła trwałe efekty Twojej instytucji.

Wyjazd przedstawicielem Wikimedia Polska na konferencję GLAM Wiki w Lizbonie odbył się dzięki grantowego wsparciu o NIW-CRSO (program PROO 5)